1. Thông tư 99/2025/TT-BTC là gì? Hiệu lực áp dụng khi nào?
Ngày 27/10/2025, Bộ Tài chính chính thức ban hành Thông tư 99/2025/TT-BTC hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp, thay thế hoàn toàn Thông tư 200/2014/TT-BTC và các văn bản sửa đổi liên quan (Thông tư 75/2015/TT-BTC, Thông tư 53/2016/TT-BTC).
-
Ngày hiệu lực: Chính thức có hiệu lực từ 01/01/2026.
-
Phạm vi áp dụng: Áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày 01/01/2026 đối với mọi doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế hoạt động tại Việt Nam.
2. Tổng hợp 5 điểm mới trọng yếu theo Thông tư 99/2025/TT-BTC
2.1. Đổi tên Bảng cân đối kế toán & Chuẩn hóa Báo cáo tài chính
-
Thay đổi tên gọi: Chỉ tiêu “Bảng cân đối kế toán” chính thức đổi tên thành “Báo cáo tình hình tài chính”, giúp đồng bộ hóa với Chuẩn mực Báo cáo Tài chính Quốc tế (IFRS).
-
Miễn trình bày chỉ tiêu rỗng: Các chỉ tiêu không có số liệu được phép miễn trình bày. Doanh nghiệp chủ động đánh lại số thứ tự liên tục nhưng giữ nguyên Hệ thống Mã số chỉ tiêu.
2.2. Bổ sung & Bãi bỏ các Tài khoản Kế toán quan trọng
Hệ thống tài khoản kế toán theo Thông tư 99/2025/TT-BTC có những tinh chỉnh đáng chú ý:
| Nội dung thay đổi | Chi tiết các Tài khoản liên quan |
| Bổ sung TK mới |
• TK 215 – Tài sản sinh học (gồm TK 2151, 2152, 2153) phục vụ ngành nông – lâm – thủy sản.
• TK 82112 – Thuế TNDN bổ sung theo quy định về Thuế tối thiểu toàn cầu (15%). |
| Bãi bỏ TK cũ | Loại bỏ TK 1562 (Chi phí thu mua hàng hóa) và TK 611 (Mua hàng – phương pháp kiểm kê định kỳ) để linh hoạt quy trình hạch toán. |
2.3. Quyền tự chủ cao hơn cho doanh nghiệp
-
Doanh nghiệp được tự chủ sửa đổi, bổ sung hệ thống tài khoản chi tiết và mẫu biểu chứng từ/sổ kế toán phù hợp với đặc thù sản xuất kinh doanh mà không cần xin phép Bộ Tài chính (miễn là bảo đảm nguyên tắc không làm sai lệch thông tin BCTC).
-
Tự do chọn lựa việc lập hay không lập BCTC riêng cho đơn vị trực thuộc, miễn là BCTC nộp ra bên ngoài hợp nhất đầy đủ dữ liệu toàn công ty.
2.4. Bắt buộc xây dựng Quy chế Quản trị & Kiểm soát nội bộ
Điều 3 Thông tư 99/2025/TT-BTC quy định doanh nghiệp có trách nhiệm tự xây dựng Quy chế quản trị nội bộ. Quy chế này nhằm phân định rõ ràng quyền hạn, trách nhiệm giữa các phòng ban/cá nhân trong việc tạo lập, kiểm soát và phê duyệt các nghiệp vụ tài chính – kế toán.
2.5. Hướng dẫn chi tiết chuyển đổi BCTC lập bằng Ngoại tệ
Thông tư 99 quy định rõ nguyên tắc quy đổi sang Đồng Việt Nam (VND):
-
Vốn góp chủ sở hữu: Quy đổi theo tỷ giá giao dịch thực tế tại ngày góp vốn.
-
Kết quả kinh doanh & Dòng tiền: Quy đổi theo tỷ giá thực tế tại thời điểm phát sinh giao dịch.
-
Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối: Quy đổi dựa trên tính toán chi tiết từ Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh.
3. Doanh nghiệp cần chuẩn bị những gì trước thời điểm áp dụng?
-
Rà soát Phần mềm Kế toán: Liên hệ đơn vị cung cấp phần mềm để cập nhật danh mục tài khoản, mẫu sổ sách và biểu mẫu BCTC mới trước năm tài chính 2026.
-
Ban hành Quy chế nội bộ: Soạn thảo và ban hành Quy chế quản trị/kiểm soát nội bộ theo yêu cầu mới.
-
Đào tạo nhân sự: Tổ chức tập huấn cho đội ngũ kế toán viên về việc bỏ/thêm các tài khoản mới (như TK 215, TK 82112, bỏ TK 1562…).
Việc nắm bắt và thực thi đúng các quy định mới tại Thông tư 99/2025/TT-BTC không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ đúng pháp luật mà còn là bước đệm quan trọng để tối ưu hóa quy trình quản trị tài chính – kế toán, hướng tới sự minh bạch và bền vững.
Nếu doanh nghiệp của bạn đang gặp khó khăn trong việc rà soát hệ thống kế toán, cập nhật phần mềm hay cần tư vấn chuyển đổi sổ sách theo Thông tư 99, Việt Gia Nguyễn luôn sẵn sàng đồng hành. Với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm, Việt Gia Nguyễn cam kết mang đến giải pháp kế toán – thuế toàn diện, an toàn và tối ưu chi phí nhất cho doanh nghiệp.
